Y gwahaniaeth rhwng diwygiadau o "Cymal (anatomeg)"

Ychwanegwyd 6 beit ,  6 blynedd yn ôl
manion
(→‎Dosbarthiad swythogaethol: man gywiriadau using AWB)
(manion)
Y man lle mae dau [[asgwrn]] yn cyfarfod yw '''cymal'''.<ref>{{eicon en}} [http://www.emedicine.com/asp/dictionary.asp?keyword=joint Cymal yng ngeiriadur ''eMedicine'']</ref> Mae cymalau wedi eu llunio i alluogi symudiad rhwydd a darparu cefnogaeth mecanyddol i'r corff; cânt eu dosbarthu yn ôl eu strwythrstrwythur a'u swyddogaeth.<ref name="isbn0-443-07168-3">{{eicon en}} {{dyf llyfr |awdur=Ellis, Harold; Susan Standring; Gray, Henry David |teitl=Gray's anatomy: the anatomical basis of clinical practice |cyhoeddwr=Elsevier Churchill Livingstone |lleoliad=St. Louis, Mo |blwyddyn=2005 |tud=38 |isbn=0-443-07168-3}}</ref>
 
==Dosbarthiadau==
[[Delwedd:Gray298.png|bawd|dde|Darlun disg rhyngfertebrol, cymal cartilagaidd.]]
[[Delwedd:Illu synovial joint.jpg|bawd|dde|Diagram o gymal synovial (diarthrosis).]]
Dosbarthir cymalau yn saith dosbarth, yn ôl eu strwythrstrwythur a'u swyddogaeth yn bennaf. PenderfynnirPenderfynir y dosbarth strwythrolstrwythurol yn ôl sut mae'r esgyrn yn cysylltu â'ui gilydd, tra bod y dosbarth swythogaetholswyddogaethol yn cael ei benderfynnubenderfynu yn ôl y raddfa o symudiad sydd iwi'w gael rhwng yr esgyrn ymgymalu. Mae gorgyffrydiiad arwyddocaol rhwng y saith dosbarthiad yn ymarferol.
 
===Dosbarthiad strwythrol===
Mae dosbarthiad strwythrolstrwythurol yn enwi ac yn gwahanu cymalau yn ôl sut maent yn cysylltu â'ui gilydd.<ref>{{dyf gwe |url=http://anatomy.med.umich.edu/modules/joints_module/joints_03.html |teitl=Introduction to Joints (3) |cyhoeddwr=anatomy.med.umich.edu}}</ref> Mae tri is-ddosbarthiad o gymalau strwythrolstrwythurol:
 
* [[Cymal ffibrog]] - sy'n cysylltu gyda [[meinwe gyswllt ffibrog]]
 
===Dosbarthiad swythogaethol===
Yn ogystal, gellir dosbarthu cymalau yn ôl eu sywddogaethswyddogaeth, yn ôl y raddfa o symudiad mae'ntmaent yn ei ganiatáucaniatáu:<ref>{{dyf gwe |url=http://anatomy.med.umich.edu/modules/joints_module/joints_02.html |teitl=Introduction to Joints (2) |cyhoeddwr=anatomy.med.umich.edu}}</ref>
 
* [[synarthrosis]] - yn caniatáu ychydig iawn os unrhyw symudiad. Mae'r rhanfwyafrhan fwyaf o gymalau synarthrosis yn [[Cymal ffibrog|gymalau ffibrog]] (er engraifftenghraifft, y [[penglog|benglog]]).
* [[amphiarthrosis]] - yn caniatáu ychydig o symudiad. Mae'r rhanfwyafrhan fwyaf o gymalau amphiarthrosis yn [[Cymal cartilagaidd|gymalau cartilagaidd]] (er engraifftenghraifft [[fertebra|fertebrâu]]).
* [[diarthrosis]] - yn caniatáu amryw o symudiadau. Mae pob cymal diarthrosis yn [[Cymal synofaidd|gymal synofaidd]] (er engraifftenghraifft [[ysgwydd]], [[clun]], [[penelin]], [[penglin]] ayb.), aac cysidrirystyrir y termau "diarthrosis" a "synovial" i fod yn gywerthgyfwerth gan y [[Terminologia Anatomica]].<ref>[http://www.mercksource.com/pp/us/cns/cns_hl_dorlands_split.jsp?pg=/ppdocs/us/common/dorlands/dorland/four/000055678.htm Cymal synofaidd yn ''Dorland's Medical Dictionary'']</ref>
 
==Cyfeiriadau==
9,307

golygiad