Y gwahaniaeth rhwng diwygiadau o "Ail Ryfel Pwnig"

Ychwanegwyd 1,130 beit ,  14 o flynyddoedd yn ôl
ehangu
(i/w)
(ehangu)
Rhyfel rhwng [[Gweriniaeth Rhufain]] a [[Carthago]], a ymladdwyd rhwng [[218 CC]] a [[202 CC]] oedd yr '''Ail Ryfel Pwnig''' yw'r term a ddefnyddir am gyfres o ryfeloedd rhwng [[264 CC]] a [[146 CC]]. Daw'r enw "Pwnig" o'r term [[Lladin]] am y Carthaginiaid, ''Punici'', yn gynharach ''Poenici'', oherwydd eu bod o dras y [[Ffeniciaid]].
Yn y blynyddoedd yn dilyn y [[Rhyfel Pwnig Cyntaf]], enillodd Carthago drefedigaethau newydd yn [[Sbaen]] dan arweiniad [[Hamilcar Barca]], a daeth yn bwerus unwaith eto. Dechreuodd yr Ail Ryfel Pwnig yn Sbaen yn [[202 CC]]. Penderfynodd y cadfridog Carthaginiaidd [[Hannibal]], mab Hamilcar Barca, ymosod ar yr [[Eidal]], ac enilloddarweiniodd niferfyddin oyn fuddugoliaethaucynnwys syfrdanolnifer drossylweddol y Rhufeiniaid, a ddioddefodd golledion enbyd. Fodd bynnag Rhufain fu'n fuddugol unwaith eto, ac yno [[202 CCEliffant|eliffantod]] bu raid i Carthago dderbyn telerau Rhufain ac ildio, gan golli ei threfedigaethau a gorfod talu swm fawr o arian i Rufain dros gyfnodyr o flynyddoedd[[Alpau]].
 
Yn ystod y blynyddoedd nesaf enillodd nifer o fuddugoliaethau syfrdanol dros y Rhufeiniaid, yn arbennig ym mrwydrau [[Brwydr Trebia|Trebia]], [[Brwydr Llyn Trasimene|Trasimene]] a [[Brwydr Cannae|Cannae]]. Mae tactegau Hannibal ym mrwydr Cannae yn parhau i gael eu hastudio heddiw. Lladdwyd rhwng 50,000 a 70,000 o Rufeinwyr yn y frwydr yma, sy’n yn ei gwneud yn un o’r brwydrau un diwrnod mwyaf gwaedlyd a gofnodir.
 
Problem Hannibal oedd nad oedd ganddo’r offer angenrheidiol i gipio dinasoedd caerog. Gobeithiai y byddai’r dinasoedd oedd yn cefnogi Rhufain yn troi i gefnogi Carthago yn dilyn ei lwyddiannau milwrol. Gwireddwyd hyn i raddau; er enghraifft trôdd dinas [[Capua]] at y Carthaginiaid. Yn raddol dysgodd y Rhufeiniaid oddi wrth Hannibal ei hun, a gwnaethant eu gorau i osgoi brwydr yn erbyn prif fyddin Hannibal. Yn [[207 CC]] gorchfygwyd a lladdwyd ei frawd [[Hasdrubal Barca]] pan geisiodd arwain byddin arall i’r Eidal i atgyfnerthu Hannibal..
 
Yn [[203 CC]], gorfododd ymosodiad Rhufeinig ar Ogledd Affrica dan arweiniad [[Scipio Africanus]] ef i adael yr Eidal i amddiffyn Carthago. Gorchfygwyd ef gan y Rhufeiniaid ym [[Brwydr Zama|Mrwydr Zama]]. Yn [[202 CC]] bu raid i Carthago dderbyn telerau Rhufain ac ildio, gan golli ei threfedigaethau a gorfod talu swm fawr o arian i Rufain dros gyfnod o flynyddoedd.
 
[[Categori:Carthago]]
37,236

golygiad