Agor y brif ddewislen

Newidiadau

Ychwanegwyd 287 beit ,  11 o flynyddoedd yn ôl
Tacluso ac ehangu fymryn - nefi wen, mae angen gwaith ar hyn!
Y '''Brythoniaid''' (neu'r '''Brutaniaid''' a hefyd '''Brython''' fel enw unigol lluosog) oedd y bobl oedd yn byw yn [[ynys Prydain]] i'r de o [[Ucheldiroedd yr Alban]] cyn goresgyniad [[Yr Ymerodraeth Rufeinig|y Rhufeiniaid]]. Nid un "genedl" oeddynt ond yn hytrach gasgliad o deyrnasoedd annibynnol mawr a bach yn seiliedig ar batrymau llwythol. Mae llawer o ysgrifenwyr wedi anghofio am y '''Brythoniaid''' - maen' nhw'n defnyddio'r gairtermau fel "[[Y Celtiaid|Celtiaid]]" amneu ei"''Romano-British''" fod mor ffasiynol ar hyn ogan brydamlaf.
 
Erbyn i'r Rhufeiniaid adael yn [[410]] O.C.[[OC]] roedd [[Lladin]], iaith y Rhufeiniaid, wedi dylanwadu ar y [[Brythoneg|Frythoneg]] ac roedd hi'n dechrau newid ei strwythr. Roedd yr iaith yn datblygu a'r ysgogiad i gofnodi gwahanol ddeunydd - ysgrifau am hanes a dirwyiad tybiedig y genedl gan y mynach [[Gildas]], canu [[Taliesin]] ac [[Aneirin]]) yn cael eu draddodi ar lafar, a chofnodion a phytiau mewn llawysgrifau eglwysig ac ar feini - yn arwain at gychwyn [[llenyddiaeth Gymraeg]].
Y Brythoniaid oedd y bobl oedd yn byw yn ynys Prydain i'r de o [[Ucheldiroedd yr Alban]] cyn goresgyniad [[Yr Ymerodraeth Rufeinig|y Rhufeiniaid]]. Nid un "genedl" oeddynt ond yn hytrach gasgliad o freninaethau annibynnol mawr a bach yn seiliedig ar batrymau llwythol.
 
Yn llenyddiaeth gynnar Cymru, defnyddir yr enwau "Cymry" a "Brython" (Brythoniaid/Brutaniaid) ochr yn ochr.
Erbyn i'r Rhufeiniaid adael yn [[410]] O.C. roedd [[Lladin]], iaith y Rhufeiniaid, wedi dylanwadu ar y [[Brythoneg|Frythoneg]] ac roedd hi'n dechrau newid ei strwythr. Roedd yr iaith yn datblygu a'r ysgogiad i gofnodi gwahanol ddeunydd - ysgrifau am hanes a dirwyiad tybiedig y genedl gan y mynach [[Gildas]], canu [[Taliesin]] ac [[Aneirin]]) a chofnodion a phytiau mewn llawysgrifau eglwysig - yn arwain at gychwyn [[llenyddiaeth Gymraeg]].
 
Roedd y Cymry'n ymwybodol iawn o'u perthynas â'r Llydawyr yn [[Llydaw]] (fel y tyst yr enw ''Breton'') a'r Cernywiaid yng [[Cernyw|Nghernyw]]., Dymaynghyd lleâ'ru cyd-Frythoniaid yn yr [[Hen Ogledd]]. Dros y môr i Lydaw aeth nifer o'r Brythoniaid, yn ôl chwedl [[Macsen Wledig]] a ffynonellau eraill, wedi'r goresgyniad Sacsonaidd yn [[Lloegr]] - a dyma lle ymsefydlodd nifer o'r seintiau Brythonaidd cynnar.
Yn llenyddiaeth gynnar Cymru defnyddir yr enwau "Cymry" a "Brython" (Brythoniaid) ochr yn ochr.
 
Roedd y Cymry'n ymwybodol iawn o'u perthynas â'r Llydawyr yn [[Llydaw]] (Breton) a'r Cernywiaid yng [[Cernyw|Nghernyw]]. Dyma lle'r aeth nifer o'r Brythoniaid, yn ôl chwedl [[Macsen Wledig]] a ffynonellau eraill, wedi'r goresgyniad Sacsonaidd yn [[Lloegr]] - a dyma lle ymsefydlodd nifer o'r seintiau Brythonaidd cynnar.
 
==Llyfryddiaeth==
==Gweler hefyd==
*[[Llwythau Celtaidd Cymru]]
*[[Hen Ogledd|Yr Hen Ogledd]]
*[[Ynys Prydain]]
 
[[Categori:Pobloedd hynafol]]
[[Categori:Hanes Prydain]]
[[Categori:Y Celtiaid]]