Y gwahaniaeth rhwng diwygiadau o "Ymerodraeth Newydd Assyria"

Ychwanegwyd 26 beit ,  13 o flynyddoedd yn ôl
B
robot yn ychwanegu: vi:Đế chế Tân-Assyria; cosmetic changes
BNo edit summary
B (robot yn ychwanegu: vi:Đế chế Tân-Assyria; cosmetic changes)
[[ImageDelwedd:Map of Assyria.png|thumb|300px|Ymerodraeth Newydd Assyria (gwyrdd).]]
 
Defnyddir y term '''Ymerodraeth Newydd Assyria''' am y cyfnod yn hanes [[Assyria]] rhwng [[934 CC]] a [[609 CC]]. Hyd y cyfnod yma, roedd grym Assyria wedi bod yn gyfyngedig i ardal [[Mesopotamia]], ond o gyfnod y brenin [[Adad-nirari II]], datblygodd yn ymerodraeth fawr, gyda'i meddiannau yn ymestyn cyn belled a'r [[Yr Hen Aifft|Aifft]] am gyfnod. Cred rhai haneswyr mai hi oedd y wir ymerodraeth gyntaf mewn hanes.
Pan laddwyd Sargon wrth ymladd yn erbyn y [[Cimmeriaid]] yn [[705 CC]], daeth ei fab [[Sennacherib]] yn frenin. Symudodd ef y brifddinas i [[Nineveh]]. Cofnodir ei ymgyrch yn erbyn teyrnas [[Judah]] yn 701 CC yn [[Llyfr Esiea]]. Llofruddiwyd Sennacherib yn [[681 CC]], ac olynwyd ef gan ei fab, [[Esarhaddon]]. Ymosododd ef ar yr Aifft, yn aflwyddiannus yn 673 CC ond yn llwyddiannus ddwy flynedd yn ddiweddarach. Olynwyd ef gan ei fab [[Ashurbanipal|Aššur-bani-pal]] yn [[669 CC]], a than ei deyrnasiad ef cyrhaeddodd Assyria uchafbwynt ei grym.
 
Wedi marwolaeth Ashurbanipal yn [[627 CC]], dechreuodd yr ymerodraeth ddadfeilio. Daeth yr ymerodraeth i ben wedi i'r [[Babilon|Babiloniaid]]iaid gipio dinas [[Nineveh]] yn [[612 CC]].
 
 
 
[[en:Neo-Assyrian Empire]]
[[sr:Неоасирско царство]]
[[fi:Uus-Assyria]]
[[sr:Неоасирско царство]]
[[sv:Nyassyriska riket]]
[[vi:Đế chế Tân-Assyria]]
56,990

golygiad