Agor y brif ddewislen

Lleolir Castell Pen-rhys ym Mhen-rhys ar Benrhyn Gŵyr. Priodolir y castell canoloesol i Robert de Penrice, a fu farw ym 1283.[1] Roedd y castell ym meddiant y teulu Mansel erbyn y 15g.[2] Yn hwyr yn yr oesoedd canol symudodd y teulu i Gastell Oxwich gan roi'r gorau i Ben-rhys, ac aeth yr adeilad yn sarn.[3] Yn nyddiau hwyr preswyliaeth y teulu adeiladwyd colomendy, sydd bellach yn adeilad rhestredig Gradd II*.[4] Difrodwyd y castell yn bellach gan Oliver Cromwell yn y Rhyfel Cartref, ac efallai eto yn y 18g er mwyn creu effaith pictiwrésg.[3]

Castell Pen-rhys
Penrice Castle, Gower, Sth. Wales - geograph.org.uk - 119951.jpg
Math Castell Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Sir Penrice Edit this on Wikidata
Gwlad Baner Cymru Cymru
Cyfesurynnau 51.575275°N 4.170188°W Edit this on Wikidata

Adeiladwyd plasty Sioraidd islaw yr adfeilion canolesol ar gyfer Thomas Mansel Talbot ym 1773–7; Anthony Keck oedd y pensaer. Prynwyd dau o'r mentyll tân gan Talbot yn ystod ei deithiau yn yr Eidal. Cynlluniwyd y parc gan William Emes ym 1776.[1]

CyfeiriadauGolygu

  1. 1.0 1.1 Newman, John (1995). Glamorgan, The Buildings of Wales. Llundain: Penguin, tud. 508–9
  2. (Saesneg) Thomas, Jeffrey L. Penrice Castle. Castles of Wales. Adalwyd ar 6 Gorffennaf 2015.
  3. 3.0 3.1 (Saesneg) Penrice Castle (Ruins). British Listed Buildings. Adalwyd ar 6 Gorffennaf 2015.
  4. (Saesneg) Penrice Castle Dovecote. British Listed Buildings. Adalwyd ar 6 Gorffennaf 2015.