David Mathew Williams

Gwyddonydd dawnus a llenor Cymreig oedd David Mathew Williams, a ddefnyddiodd y llysenw Ieuan Griffiths (19001970).

David Mathew Williams
FfugenwIeuan Griffiths Edit this on Wikidata
Ganwyd1900 Edit this on Wikidata
Bu farw1970 Edit this on Wikidata
DinasyddiaethBaner Cymru Cymru
Galwedigaethgwyddonydd, ysgrifennwr Edit this on Wikidata

Cafodd ei eni yng Nghellan yng Ngheredigion ym 1900. Ym 1911 ac yntau yn Ysgol Uwchradd Tregaron cafodd y marciau uchaf o bawb yng Nghymru mewn cemeg. Graddiodd o Brifysgol Aberystwyth ym 1911, mewn cemeg.

Ysgrifennodd nifer o lyfrau gan gynnwys: Lluest y Bwci a Ciwrat yn y Pair, Dirgel Ffyrdd, Awel Dro ac eraill. Ysgrifennodd hefyd ddramâu gan gynnwys un ddrama ar ddeg dan yr enw 'Ieuan Griffiths', gyda Tarfu'r Colomennod a Dau Dylwyth yn eu mysg.

LlyfryddiaethGolygu

  • D. Mathew Williams, Lluest-y-Bwci (Llandysul, 1931).
  • D. Mathew Williams, Y Ciwrad yn y Pair (Llandysul, 1932).
  • Eden Phillpotts, troswyd i’r Gymraeg gan D. Mathew Williams, Gwraig y Ffermwr (Caerdydd, 1933).
  • D. Matthew Williams, Neithior (Llandysul, 1947).
  • D. Matthew Williams, Ddoe a Heddiw (Llandysul, 1954).
  • D. Matthew Williams, Gwragedd Arberth (Llandysul, 1954).
  • D. Matthew Williams, Peredur (Llandysul, 1954).
  • D. Matthew Williams, Stephen Hughes (Abertawe, 1962).

Fel ‘Ieuan Griffiths’Golygu

  • Ieuan Griffiths, Dirgel Ffyrdd (Llandysul, 1933).
  • Ieuan Griffiths, Awel Dro (Llandysul, 1934).
  • Ieuan Griffiths, Yr Oruchwyliaeth Newydd (Dinbych, 1937).
  • Ieuan Griffiths, Dau Dylwyth (Llandysul, 1938).
  • Ieuan Griffiths, Deryn Dierth (Llandysul, 1943).
  • Ieuan Griffiths, Taflu’r C’lomennod (Llandysul, 1947).
  • Ieuan Griffiths, Ted (Llandysul, 1952).
  • Ieuan Griffiths, Y Fflam Leilac (Llandysul, 1952).

AmdanoGolygu

  • Eurosrwydd, ‘Led-Led Cymru’, Y Faner (21 Mai 1935), t. 4.
  • Adolygydd y Faner, ‘Drama y bydd mynd arni, Camp “Yr Oruchwyliaeth Newydd” – Ieuan Grifiths yn un o’n Dramawyr Gorau’, Y Faner (21 Medi 1937), t. 6. “Pethau cwbl addas i’r cwmnioedd’’
  • Ioan Williams, ‘3 – 1923–1930’, yn Y Mudiad Drama yng Nghymru 1880–1940, (Caerdydd, 2006), tt. 110–193 [yn enwedig tt. 189–193].
  Mae'r erthygl hon yn cynnwys testun o'r cofnod D. Matthew Williams ar yr Esboniadur, adnodd addysgiadol agored gan y Coleg Cymraeg Cenedlaethol. Mae gan y cofnod penodol hwnnw'r drwydded agored CC BY-SA 4.0; gweler testun y drwydded am delerau ail-ddefnyddio'r gwaith.