Gwlad ar arfordir deheuol Gorllewin Affrica yw Gweriniaeth Togo neu'n syml: Togo ("Cymorth – Sain" Ynganiad ); yr enw swyddogol yw'r enw Ffrangeg: République Togolaise). Mae'n ffinio â Ghana yn y gorllewin, Benin yn y dwyrain, a Bwrcina Ffaso yn y gogledd.

Togo
Armoiries du Togo.svg
ArwyddairWork, Liberty, Homeland Edit this on Wikidata
Mathgweriniaeth, gwladwriaeth sofran, gwlad Edit this on Wikidata
Lb-Togo.ogg Edit this on Wikidata
PrifddinasLomé Edit this on Wikidata
Poblogaeth7,797,694 Edit this on Wikidata
Sefydlwyd
  • 27 Ebrill 1960 Edit this on Wikidata
AnthemSalut à toi, pays de nos aïeux Edit this on Wikidata
Pennaeth llywodraethVictoire Dogbé Tomegah Edit this on Wikidata
Cylchfa amserUTC±00:00 Edit this on Wikidata
Iaith/Ieithoedd
  swyddogol
Ffrangeg Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Rhan o'r canlynolGorllewin Affrica Edit this on Wikidata
GwladBaner Togo Togo
Arwynebedd56,785 ±1 km² Edit this on Wikidata
Yn ffinio gydaBwrcina Ffaso, Ghana, Benin Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau8.25°N 1.18333°E Edit this on Wikidata
Gwleidyddiaeth
Corff gweithredolGovernment of Togo Edit this on Wikidata
Corff deddfwriaetholNational Assembly Edit this on Wikidata
Swydd pennaeth
  y wladwriaeth
President of Togo Edit this on Wikidata
Pennaeth y wladwriaethFaure Essozimna Gnassingbé Eyadéma Edit this on Wikidata
Swydd pennaeth
  y Llywodraeth
Prime Minister of Togo Edit this on Wikidata
Pennaeth y LlywodraethVictoire Dogbé Tomegah Edit this on Wikidata
ArianWest African CFA franc Edit this on Wikidata
Canran y diwaith7 ±1 % Edit this on Wikidata
Cyfartaledd plant4.584 Edit this on Wikidata
Mynegai Datblygiad Dynol0.503 Edit this on Wikidata

Mae'n ymestyn i'r de tuag at Gwlff Gini, lle mae ei phrifddinas Lomé. Roedd ganddi boblogaeth o tua 6.7 miliwn yn 2013 ac mae ei harwynebedd yn 57,000 km2, sy'n gwneud Togo yn un o wledydd lleiaf Affrica ac yn dair gwaith maint Israel.[1]

O'r 11g i'r 16g daeth llwythi o bobl yno o bob cyfeiriad. Yna hyd at y 18g, roedd ei harfordir yn llawn o fasnachwyr caethweision, gyda nifer o wledydd Ewropeaidd yn camdrin y brodorion mewn modd ciaidd iawn. Am adeg, galwyd Togo yn "The Slave Coast". Sicrhaodd y wlad annibyniaeth oddi ar Ffrainc yn 1960.[2]

CyfeiriadauGolygu

  1. Country Comparison :: Population. CIA World Factbook
  2. Togo. CIA – The World Factbook. Cia.gov. Adalwyd: 2012-01-08.