Dinas bumed mwyaf Israel, ar lan y Môr Canoldir yn ne'r wlad, yw Ashdod neu Isdud (Hebraeg: אַשְׁדּוֹד‎ Ashdod; Arabeg: اشدود‎, إسدود Isdud). Mae ganddi boblogaeth o 207,000 ac mae'n ganolfan ddiwydiannol ranbarthol bwysig. Porthladd Ashdod yw'r mwayf yn Israel a mewnforir tua 60% o fewnforion y wlad trwyddo.

Ashdod
Ashdod Marina Aerial View.jpg
Coat of Arms of Ashdod.svg
Math dinas, tell, dinas fawr Edit this on Wikidata
Poblogaeth 220,174 Edit this on Wikidata
Sefydlwyd
  • 1956 Edit this on Wikidata
Pennaeth llywodraeth Yehiel Lasri Edit this on Wikidata
Cylchfa amser UTC+2 Edit this on Wikidata
Gefeilldref/i
Bordeaux, Bahía Blanca, Los Angeles, Wuhan, Tampa, Brest, Batumi, Zaporizhzhya, Atyrau, Arkhangelsk, Chişinău, Tiraspol, Bahir Dar, Spandau Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Sir Ashkelon Subdistrict Edit this on Wikidata
Gwlad Baner Israel Israel
Arwynebedd 47.242 km² Edit this on Wikidata
Uwch y môr 24 metr Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau 31.7978°N 34.6503°E Edit this on Wikidata
Cod post 77041, 77042, 77043, 77044, 77046, 77050, 77051, 77060, 77100, 77101, 77102, 77103, 77104, 77105, 77106, 77107, 77109, 77110, 77112, 77113, 77115, 77116, 77117, 77120, 77121, 77122, 77123, 77124, 77126, 77130, 77131, 77132, 77133, 77134, 77136, 77140, 77141, 77150, 77151, 77153, 77154, 77160, 77161, 77162, 77163, 77164, 77166, 77167, 77168, 77170, 77180, 77181, 77182, 77183, 77185 Edit this on Wikidata
Pennaeth y Llywodraeth Yehiel Lasri Edit this on Wikidata

Mae'r aneddiad cyntaf a wyddys yn Ashdod yn perthyn i gyfnod diwylliant Canaan yn yr 17g CC. Cyfeirir at Ashdod 13 o weithiau yn y Beibl. Mae ei hanes yn ddrych i hanes Palesteina ei hun: roedd yn un o bum ddinas-wladwriaeth y Ffilistiaid a bu ym meddiant Teyrnas Israel, yr Ymerodraeth Rufeinig, yr Ymerodraeth Fysantaidd, y Croesgadwyr a'r Arabiaid. Sefydlwyd y ddinas fodern yn 1956 ar ôl i'r rhan fwyaf o'r Palesteiniaid lleol gael eu gorfodi i ymadael. Cafodd siarter dinas yn 1968.

Yn ystod Rhyfel Arabaidd-Israelaidd 1948, defnyddiodd Byddin yr Aifft Isdud fel canolfan. Ar ôl ymladd trwm ildiodd yr Eifftwyr y ddinas i'r Israeliaid ar yr 28ain o Hydref. Ffôdd y mwyafrif o boblogaeth Balesteinaidd y dref gyda'r fyddin; arosodd rhai cannoedd ond cawsont eu gorfodi i ymadael gan Llu Amddiffyn Israel. Ymgartrefodd y ffoaduriaid mewn gwersylloedd yn Llain Gaza lle mae'r mwyafrif ohonynt yn dal i fyw heddiw[1] Rhoddwyd yr enw Hebraeg 'Ashdod' i'r dref a dechreuodd Iddewon ymsefydlu yno. Bu cynnydd o 150% ym mhoblogaeth Ashdod rhwng 1991 a 2000 wrth i tua 100,000 o bobl gyrraedd yno i fyw, yn bennaf o'r hen Undeb Sofietaidd.

Golygfa ar y dref Balesteinaidd yn y 19g
Dinas Ashdod heddiw

CyfeiriadauGolygu

  1. Benny Morris, The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited, Cambridge Press 2004 pp.471

Dolenni allanolGolygu