Agor y brif ddewislen

Gwleidydd Cymreig ac aelod o Blaid Cymru oedd Steffan Lewis (30 Mai 198411 Ionawr 2019). Roedd yn Aelod o Gynulliad Cenedlaethol Cymru dros Etholaeth ranbarthol Dwyrain De Cymru.[1]

Steffan Lewis
AC
Steffan Lewis AM (27555190473).jpg
Steffan Lewis yn 2016
Aelod o Cynulliad Cenedlaethol Cymru
dros Dwyrain De Cymru
Mewn swydd
6 Mai 2016 – 11 Ionawr 2019
Rhagflaenwyd gan Jocelyn Davies
Dilynwyd gan Delyth Jewell
Manylion personol
Ganwyd 30 Mai 1984(1984-05-30)
Bu farw 11 Ionawr 2019(2019-01-11) (34 oed)
Ystrad Mynach
Plaid wleidyddol Plaid Cymru
Priod Shona
Plant 1

Bywyd cynnar ac addysgGolygu

Magwyd Steffan Lewis ar aelwyd ddwyieithog ym Mhont-y-cymer ac yn Nhredegar. Mynychodd Ysgol Gynradd Swffryd cyn symud i Ysgol Gymraeg Cwm Gwyddon yn Abercarn ac yna i Ysgol Gyfun Gwynllyw. Graddiodd mewn Hanes ac Astudiaethau Americanaidd o Brifysgol Morgannwg ac yna bu Steffan yn gweithio yn y Cynulliad Cenedlaethol fel uwch swyddog ymchwilio a chyfathrebu.[2]

Gyrfa wleidyddolGolygu

Roedd yn gynghorydd tref yn y Coed Duon. Yn 2010, cafodd ei ddewis fel ymgeisydd Plaid Cymru yn etholaeth Islwyn[3] a daeth yn drydydd.

Yn 2015, fe'i dewiswyd fel ymgeisydd ar frig rhestr Plaid Cymru ar gyfer rhanbarth Dwyrain De Cymru [4] ac fe'i hetholwyd yn Etholiad Cynulliad Cenedlaethol Cymru, 2016; yr aelod ieuengaf ar y pryd.[5]. Cafodd ei wneud yn lefarydd Materion Allanol Plaid Cymru, gyda chyfrifoldeb tros Brexit, materion allanol a rhyngwladol, a'r Cwnsler Cyffredinol.

Salwch a marwolaethGolygu

Blwyddyn un unig wedi iddo gymryd ei sedd yn y Senedd, cafodd ddiagnosis o ganser y coluddyn yn Rhagfyr 2017, a chanfuwyd fod yr afiechyd wedi lledu i rannau eraill o'i gorff. Am fod y canser wedi datblygu'n sylweddol ac yn ei bedwerydd cyfnod, dywedodd ei feddygon nad oedd disgwyl iddo wella. Er gwaetha'r afiechyd aeth ymlaen gyda'i waith fel AC a llefarydd Plaid Cymru dros Brexit. Bu hefyd yn siarad yn agored am frwydro'r salwch a sut roedd yn ymdopi.[6]

Bu farw yn Ysbyty Ystrad Fawr yn Ystrad Mynach ar 11 Ionawr 2019. Talwyd teyrngedau iddo ar draws y pleidiau yn y Cynulliad. Dywedodd Adam Price, arweinydd Plaid Cymru:

Bydd yn cael ei gofio fel gwleidydd neilltuol o dalentog a gyflawnodd gymaint yn ystod ei gyfnod fel gwleidydd etholedig, cyfnod sydd wedi ei dorri yn fyr mewn amgylchiadau torcalonnus."

Bywyd personolGolygu

Roedd yn byw yn y Coed Duon gyda'i wraig Shona ac eu mab Celyn. Roedd ei ddiddordebau y tu allan i'r byd gwleidyddol yn cynnwys pêl-droed a theithio.

CyfeiriadauGolygu

  1.  Steffan Lewis AC. Cynulliad Cenedlaethol Cymru. Adalwyd ar 10 Mai 2016.
  2.  Proffil Steffan Lewis, Gwefan Plaid Cymru. Plaid Cymru.
  3.  ‘Plaid o ddifrif am y Cymoedd’ – Ymgeisydd Islwyn. Plaid Cymru (24 Awst 2010). Adalwyd ar 10 Mai 2016.
  4.  Plaid Cymru yn cyhoeddi ymgeiswyr ar gyfer rhestr Dwyrain De Cymru. Plaid Cymru (18 Gorffennaf 2015).
  5.  Rhanbarth y Cynulliad - Dwyrain De Cymru. BBC Cymru Fyw.
  6. Marw’r Aelod Cynulliad, Steffan Lewis, yn 34 , Golwg360, 11 Ionawr 2019.