Agor y brif ddewislen
Darlun o argraffiad darluniedig o Breuddwyd y Siambr Goch (1810).

Nofel Tsieineeg yw Breuddwyd y Siambr Goch (Tsieineeg symledig: 红楼梦; Tsieineeg traddodiadol: 紅樓夢; pinyin: Hóng Lóu Mèng; Wade-Giles: Hung Lou Meng). Fe'i hysgrifennwyd yn y 18g ac fe'i hystyrir yn un o bedair nofel fawr llenyddiaeth Tsieineeg glasurol, gyda Rhamant y Tair Teyrnas, Y Daith i'r Gorllewin (neu Mwnci) ac Ymyl y Dŵr. Mae'n nofel hir gyda chynllun cymhleth a channoedd o gymeriadau sydd wedi'i lleoli yn "y brifddinas" (sef Beijing, prifddinas Tsieina yn y cyfnod hwnnw) a'r cylch. Ymddengys mai blynyddoedd cyntaf Brenhinlin y Qing (1644-1911) yw cyfnod y nofel; hynny yw, yr oes o flaen oes yr awdur.[1]

Mae'r "Siambr Goch" yn cyfeirio at y pafiliwn lle mae plant teulu estynedig cyfoethog y Jia yn cael eu haddysg. Ysgrifennwyd wyth deg pennod gyntaf y nofel gan Cao Xueqin (1723-1763), ond ni chafodd fyw yn ddigon hir i orffen ei waith, a chafodd y deugain pennod olaf eu hailysgrifennu'n sylweddol gan Gao E (高鶚). Mae cynllun y nofel yn ymdroi o gwmpas cariadwriaeth Jia Baoyu (賈寶玉) a'i chefnder Lin Daiyu (林黛玉).

Teitl gwreiddiol y gwaith oedd Hanes y Maen (石頭記), sy'n cyfeirio at faen rhinweddol y cyfeirir ato sawl gwaith yn y stori, ond Breuddwyd y Siambr Goch yw'r enw a ddefnyddir ers i Gao E gwblhau'r nofel. Mae arwyddocâd symbolaidd i'r enw hwnnw. Yn llythrennol, mae'n cyfeirio at stafell yn y pafiliwn coch dwy lawr (hung lou), ond yn athroniaeth Fwdhaidd Tsieina mae'r lliw coch yn dynodi'r byd materol, a gan mai dim ond y cyfoethogion oedd â'r hawl dan y gyfraith i godi adeilad dwy lawr mae hung lou yn drosiad am "gyfoeth a rhwysg darfodedig y byd", sy'n un o themau sylfaenol y nofel hon.[1] Cyfeiria "Breuddwyd" (meng) at freuddwyd gweledigaethol y prif gymeriad Jia Baoyu, sy'n un o uchafbwyntiau llenyddol y nofel ac sy'n hanfodol i'w deall yn iawn; gellir dehongli'r teitl cyfan yn drosiadol felly fel cyfeiriad at realiti rhithiol y byd materol.[1]

Mae'r nofel wedi cael ei chyfieithu i sawl iaith ond hyd yn hyn ni chafwyd cyfieithiad Cymraeg.

CyfeiriadauGolygu

  1. 1.0 1.1 1.2 The Dream of the Red Chamber (Routledge & Kegan Paul, Llundain, 1958), rhagymadrodd.
  Eginyn erthygl sydd uchod am lenyddiaeth. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.
  Eginyn erthygl sydd uchod am Tsieina. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato