Y dydd Iau cyn Dydd Gwener y Groglith yn ystod y Pasg yw Dydd Iau Cablyd (neu Difiau Cablyd) (Saesneg: Maundy Thursday neu Shear Thursday). O'r gair Hen Wyddeleg caplat, a hwnnw yn ei dro yn fenthyciad dysgedig cynnar o'r gair Lladin capillatio,[1] y daw'r gair cablyd, a'i ystyr oedd "torri gwallt neu eillio pen" gan yr arferid eillio pennau'r myneich a golchi eu traed ar y dydd hwn, fel rheol fin nos. Arferid gwneud hyn i gofio am y Swper Olaf a'r weithred o olchi traed disgyblion Iesu o Nasareth.

Crist yn golchi traed y disgyblion; ysgythriad pren gan y Lutheriad Lucas Cranach yr Hynaf, o'r enw 'Cristws'.

Ymddangosodd y term "Nos Ieu Cablut" yn gyntaf mewn ysgrifen tua 1400.[1]

Gweler hefydGolygu

CyfeiriadauGolygu

  1. 1.0 1.1  Cablyd. Geiriadur Prifysgol Cymru. Adalwyd ar 21 Ionawr 2021.
  Eginyn erthygl sydd uchod am Gristnogaeth. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.