Dinas yn Ucheldiroedd yr Alban yw Inverness (Gaeleg yr Alban: Inbhir Nis;[1][2] Sgoteg: Innerness).[3] Saif lle mae Afon Ness yn llifo i mewn i Foryd Moray. Mae'r boblogaeth yn 66,600, gyda 5.47% ohonynt yn siarad Gaeleg. Dyma yw prif ganolfan poblogaeth ardal Cyngor yr Ucheldir.

Inverness
Mathdinas, large burgh Edit this on Wikidata
Poblogaeth47,290, 40,011, 40,918, 40,949, 47,380, 46,870 Edit this on Wikidata
Gefeilldref/iAugsburg, Saint-Valery-en-Caux, Hulluch Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
SirCyngor yr Ucheldir Edit this on Wikidata
GwladBaner Yr Alban Yr Alban
Arwynebedd8 mi² Edit this on Wikidata
Yn ffinio gydaMunlochy Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau57.4839°N 4.2258°W Edit this on Wikidata
Cod SYGS20000479, S19000604 Edit this on Wikidata
Cod postIV1, IV3, IV2 Edit this on Wikidata
Map

Roedd Inverness yn un o brif gadarnleoedd y Pictiaid, a chofnodir i Sant Colum Cille ddod yma yn 565 i efengylu i Bridei I, brenin y Pictiaid. Dywedir i'r castell gael ei adeiladu gan Máel Coluim III wedi iddo ddinistrio castell cynharach a adeiladwyd gan Mac Bethad mac Findláich (Macbeth). Ymladdwyd Brwydr Culloden gerllaw'r ddinas yn 1746.

Afon Ness a Chastell Inverness

Ar 7 Medi 1921 cynhaliwyd cyfarfod o gabinet y Deyrnas Unedig yma, yr unig dro erioed iddo gyfarfod tu allan i Lundain. Roedd y Prif Weinidog, David Lloyd George, ar ei wyliau yn Gairloch, a galwodd gyfarfod yma i drafod yr argyfwng yn Iwerddon.

Adeiladau a chofadeiladau golygu

  • Castell Inverness
  • Eglwys gadeiriol
  • Theatr Eden Court
  • Ysbyty Raigmore

Pobl enwog o Inverness golygu

Cyfeiriadau golygu

  1. Gwefan Ainmean-Àite na h-Alba Archifwyd 2020-08-13 yn y Peiriant Wayback.; adalwyd 4 Hydref 2019
  2. British Place Names; adalwyd 4 Hydref 2019
  3. "Names in Scots", Centre for the Scots Leid; adalwyd 15 Ebrill 2022