Agor y brif ddewislen

Gweithredydd (cysylltiadau rhyngwladol)

Unrhyw endid sydd yn chwarae rhan mewn cysylltiadau rhyngwladol yw gweithredydd[1] neu actor. Defnyddir y term yn eang yn yr oes fodern gan ei fod yn osgoi cyfyngiadau'r term gwladwriaeth ac yn cydnabod bod nifer o endidau bellach yn dylanwadu ar gysylltiadau rhyngwladol[2] a bod yr hen safbwynt gwladwriaeth-ganolog wedi newid.

Bodolir gwahanol ddamcaniaethau i geisio ddiffinio'r system ryngwladol yn nhermau gweithredyddion; arloesol yn y maes hwn oedd dadl Oran Young o blaid model gweithredydd-cymysg yn y 1970au. Yn fwy penodol, mae ysgolheigion ers hynny wedi awgrymu dosbarthu gweithredyddion yn ôl y tasgau maent yn eu perfformio, pwy neu beth mae'r tasgau hyn yn effeithio arnynt, neu eu lefel o ymreolaeth (yn hytrach na'r hen fodel o weld gweithredyddion rhyngwladol yn nhermau eu sofraniaeth).[2]

Mae gweithredyddion yn cynnwys:

Gweler hefydGolygu

CyfeiriadauGolygu

FfynhonnellGolygu

  • Evans, G. a Newnham, J. The Penguin Dictionary of International Relations (Llundain, Penguin, 1998).