Jac y do

rhywogaeth o adar
(Ailgyfeiriad oddi wrth Jac-y-do)
Jac y do
Corvus monedula
Western Jackdaw.jpg
Statws cadwraeth
Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Animalia
Ffylwm: Chordata
Dosbarth: Aves
Urdd: Passeriformes
Teulu: Corvidae
Genws: Coloeus[*]
Rhywogaeth: Coloeus monedula
Enw deuenwol
Coloeus monedula
Dosbarthiad y rhywogaeth

Aderyn a rhywogaeth o adar yw Jac y do (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: jac dos) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Corvus monedula; yr enw Saesneg arno yw Jackdaw. Mae'n perthyn i deulu'r Brain (Lladin: Corvidae) sydd yn urdd y Passeriformes.[1] Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain, ond nid yng Nghymru.

Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. monedula, sef enw'r rhywogaeth.[2]

Gellir adnabod y Jac-y-do yn weddol hawdd. Mae'n un o'r lleiaf o deulu'r brain, 34–39 cm o hyd. Du yw'r rhan fwyaf o'r plu, ond mae'r bochau a'r gwddf yn llwyd golau. Yn wahanol i'r rhan fwyaf o deulu'r brain, mae'r llygaid yn wyn. Fel rheol maent yn casglu at ei gilydd yn heidiau, weithiau gannoedd gyda'i gilydd.

Maent yn hoffi cymysgedd o goed a thir agored, ac fel rheol maent yn bwydo ar lawr gan gymeryd unrhyw bryfed neu anifeiliaid bychain eraill, a hefyd hadau a grawn. Maent yn aml yn nythu ar glogwyni, weithiau nifer fawr gyda'i gilydd, ond adeiledir nythod mewn coed neu hen adeiladau hefyd, ac ambell dro mewn corn simddai. Dodwir 4-5 o wyau.

Mae'r Jac-y-do yn aderyn cyffredin ac adnabyddus yng Nghymru.

TeuluGolygu

Mae'r jac y do yn perthyn i deulu'r Brain (Lladin: Corvidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:

Rhestr Wicidata:

rhywogaeth enw tacson delwedd
Brân America Corvus brachyrhynchos
Brân bigfain Corvus enca
Brân Caledonia Newydd Corvus moneduloides
Brân Dyddyn Corvus corone
Brân Hawaii Corvus hawaiiensis
Brân jyngl Corvus macrorhynchos
Brân Lwyd Corvus cornix
Brân Molwcaidd Corvus validus
Brân Sinaloa Corvus sinaloae
Brân tai Corvus splendens
Brân Tamaulipas Corvus imparatus
Cigfran Corvus corax
Cigfran bigbraff Corvus crassirostris
Cigfran yddfwinau Corvus ruficollis
Ydfran Corvus frugilegus
Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Gweler hefydGolygu

CyfeiriadauGolygu

  1. Gwefan Cymdeithas Edward Llwyd; adalwyd 30 Medi 2016.
  2. Gwefan Avibase; adalwyd 3 Hydref 2016.
  Safonwyd yr enw Jac y do gan un o brosiectau  . Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran Bywiadur, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.