Rhydychen

dinas yn Lloegr

Dinas yn Swydd Rydychen, De-ddwyrain Lloegr, yw Rhydychen (Saesneg: Oxford, hen enw Oxenaford).[1] Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Dinas Rhydychen. Hi yw tref sirol Swydd Rydychen.

Rhydychen
Oxford from Boars Hill.jpg
Oxford wapen.svg
Math tref sirol, tref goleg, dinas fawr, endid tiriogaethol gweinyddol Edit this on Wikidata
Ardal weinyddol Dinas Rhydychen
Poblogaeth 152,000 Edit this on Wikidata
Sefydlwyd
  • 10G Edit this on Wikidata
Gefeilldref/i
Grenoble, Bonn, Leiden, Benevento, Catania, Perm Edit this on Wikidata
Nawddsant Frithuswith Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Sir Swydd Rydychen
(Sir seremonïol)
Gwlad Baner Lloegr Lloegr
Arwynebedd 45.59 km² Edit this on Wikidata
Gerllaw Afon Tafwys, Afon Cherwell Edit this on Wikidata
Yn ffinio gyda Banbury Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau 51.75°N 1.26°W Edit this on Wikidata
Cod post OX1, OX2, OX3, OX4, OX33, OX44, OX postcode area Edit this on Wikidata
GB-OXF Edit this on Wikidata
Eglwys y brifysgol

Yng nghyfrifiad 2001 roedd y boblogaeth yn 134,248.

Llifa Afon Cherwell ac Afon Tafwys drwy ganol Rhydychen gan gyfarfod i'r de o ganol y ddinas. Fodd bynnag, yn Rhydychen ac am tua 10 milltir (16 km) a'r ardal gyfagos, gelwir Afon Tafwys yn "Isis".

Saif sy tua 60 milltir i'r gogledd-orllewin o Lundain.

Mae gan y ddinas ddwy brifysgol. Prifysgol Rhydychen yw'r brifysgol hynaf yn Lloegr; ymhlith y Cymry fu yno oedd Owain Glyndŵr ac Owen M Edwards. Mae Prifysgol Brookes (Oxford Polytechnic yn gynt) yna hefyd. Mae'r diwydiant ceir yn bwysig i'r economi lleol — cynhyrchir y BMW Mini yn Cowley yn ne-ddwyrain y ddinas — ond lleihawyd y cynnyrch ers y 1970au.

Mae hanes Rhydychen yn estyn yn ôl i gyfnod y Sacsoniaid. Ganwyd John, brenin Lloegr, yn Rhydychen. Defnyddiodd Brenin Siarl I Rydychen fel ei lys yn ystod Rhyfel Cartref Lloegr.

Mae'r adeiladau yn Rhydychen yn adlewyrchu pob cyfnod pensaernïol yn hanes Lloegr ers dyfodiad y Sacsoniaid, gan gynnwys y Radcliffe Camera o ganol y 18g. Mae adeilad hynaf y ddinas, sef eglwys Mihangel Sant, yn dyddio o 1040. Adnabyddir Rhydychen fel y "city of dreaming spires", term a fathwyd gan y bardd Matthew Arnold i ddisgrifio pensaernïaeth adeiladau prifysgol Rhydychen.

Adeiladau a chofadeiladauGolygu

EnwogionGolygu

Gweler hefydGolygu

CyfeiriadauGolygu

  1. British Place Names; adalwyd 19 Mai 2020

Dolenni allanolGolygu

  Eginyn erthygl sydd uchod am Rydychen. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.