Agor y brif ddewislen
Gadael blociau cychwyn mewn cymal o'r ras 200 metr yng Ngemau Olympaidd 2012

Mae'r 200 metr yn gamp athletau lle fydd cystadleuwyr yn rhedeg ras sbrint. Mae'r ras yn cael ei rhedeg ar drac awyr agored gan ddechrau ar y gromlin ac yn dod i ben ar yr hyd syth olaf[1]. Mae angen cyfuniad o dechnegau i redeg y ras yn llwyddiannus. Mae'r 200m yn rhoi mwy o bwyslais ar ddygnwch cyflymder na phellteroedd sbrint byrrach wrth i athletwyr ddibynnu ar systemau ynni gwahanol yn ystod y sbrint hirach.

Cynnwys

Campau o hyd tebygGolygu

Ras ychydig yn fyrrach, o'r enw'r stadion a oedd yn cael ei redeg ar drac syth, oedd y gamp gyntaf a gofnodwyd yn y Gemau Olympaidd hynafol.[2]

Yng ngwledydd Prydain a llefydd eraill, bu athletwyr yn rhedeg y wib 220 llathen (201.168 m) yn hytrach na'r 200 metr (218.723 llathen) [3], ond mae'r ras yma wedi dod i ben. Yr addasiad safonol a ddefnyddir i drosi amseroedd recordiau dros 220 llath i 200 m yw trwy dynnu 0.1 eiliad, ond mae dulliau trosi eraill yn bodoli

Fersiwn arall a ddaeth i ben oedd y 200 metr ar drac unionsyth. Pan ddechreuodd y Gymdeithas Athletau Amatur Rhyngwladol (a elwir bellach yn Gymdeithas Ryngwladol Cymdeithasau Athletau) i gadw recordiau'r byd yn 1912, dim ond cofnodion a osodwyd ar drac syth oedd yn gymwys i'w hystyried. Yn 1951, dechreuodd yr IAAF gydnabod recordiau a dorrwyd ar lwybr crwm. Ym 1976, cafodd y record syth ei ddileu.

Pencampwyr dwblGolygu

Mae'r ras yn denu rhedwyr o ddigwyddiadau eraill, yn bennaf y 100 metr, sy'n dymuno dyblu a hawlio'r ddau deitl. Cyflawnwyd y gamp hon gan ddynion un ar ddeg gwaith yn y Gemau Olympaidd: gan Archie Hahn ym 1904, Ralph Craig ym 1912, Percy Williams ym 1928, Eddie Tolan ym 1932, Jesse Owens ym 1936, Bobby Morrow ym 1956, Valeriy Borzov ym 1972, Carl Lewis ym 1984, ac yn fwyaf diweddar gan Usain Bolt o Jamaica yn 2008, 2012, a 2016. Mae'r "dwbl" wedi'i gyflawni gan ferched saith gwaith: gan Fanny Blankers-Koen ym 1948, Marjorie Jackson ym 1952, Betty Cuthbert ym 1956, Wilma Rudolph ym 1960, Renate Stecher ym 1972, Florence Griffith-Joyner ym 1988, ac Elaine Thompson yn 2016. Gorffennodd Marion Jones yn gyntaf yn y ddwy ras yn 2000 ond cafodd ei gwahardd yn ddiweddarach a cholli ei medalau ar ôl cyfaddef iddi gymryd cyffuriau gwella perfformiad. Cafodd Dwbl Olympaidd o 200 m a 400 m ei gyflawni gyntaf gan Valerie Brisco-Hooks ym 1984, ac yn ddiweddarach gan Michael Johnson o'r Unol Daleithiau a Marie-José Pérec o Ffrainc ym 1996. Usain Bolt yw'r unig ddyn i'w ailadrodd fel pencampwr Olympaidd, Bärbel Wöckel (née Eckert) a Veronica Campbell-Brown yw'r unig ddwy ferch sydd wedi ailadrodd y gamp fel pencampwyr Olympaidd.

Deiliaid recordiau'r bydGolygu

Deiliad record byd y dynion yw Usain Bolt o Jamaica, a fu'n rhedeg 19.19 ym Mhencampwriaethau'r Byd 2009. Deiliad record byd y merched yw Florence Griffith-Joyner o'r Unol Daleithiau, a fu'n rhedeg 21.34 yn Gemau Olympaidd Haf 1988. Y pencampwyr Olympaidd cyfredol yw Usain Bolt ac Elaine Thompson (Jamaica). Pencampwyr y Byd cyfredol yw Ramil Guliyev (Twrci) a Dafne Schippers (yr Iseldiroedd).

Nid yw rasys sy'n cael eu rhedeg gyda gwynt cynorthwyol a fesurir dros 2.0 metr yr eiliad yn dderbyniol at ddibenion cofnodi recordiau.

Enillwyr medalau OlympaiddGolygu

DynionGolygu

Gemau Aur Arian Efydd
1900 Paris Walter Tewksbury
  UDA
Norman Pritchard
  India
Stan Rowley
  Awstralia
1904 St. Louis Archie Hahn
  UDA
Nate Cartmell
  UDA
William Hogenson
  UDA
1908 Llundain Robert Kerr
  Canada
Robert Cloughen
  UDA
Nate Cartmell
  UDA
1912 Stockholm Ralph Craig
  UDA
Donald Lippincott
  UDA
Willie Applegarth
  Y Deyrnas Unedig
1920 Antwerp Allen Woodring
  UDA
Charlie Paddock
  UDA
Harry Edward
  Y Deyrnas Unedig
1924 Paris Jackson Scholz
  UDA
Charlie Paddock
  UDA
Eric Liddell
  Y Deyrnas Unedig
1928 Amsterdam Percy Williams
  Canada
Walter Rangeley
  Y Deyrnas Unedig
Helmut Körnig
  Yr Almaen
1932 Los Angeles Eddie Tolan
  UDA
George Simpson
  UDA
Ralph Metcalfe
  UDA
1936 Berlin Jesse Owens
  UDA
Mack Robinson
  UDA
Tinus Osendarp
  Yr Iseldiroedd
1948 Llundain Mel Patton
  UDA
Barney Ewell
  UDA
Lloyd LaBeach
  Panama
1952 Helsinki Andy Stanfield
  UDA
Thane Baker
  UDA
James Gathers
  UDA
1956 Melbourne Bobby Morrow
  UDA
Andy Stanfield
  UDA
Thane Baker
  UDA
1960 Rome Livio Berruti
  Yr Eidal
Lester Carney
  UDA
Abdoulaye Seye
  Ffrainc
1964 Tokyo Henry Carr
  UDA
Paul Drayton
  UDA
Edwin Roberts
  Trinidad a Tobago
1968 Mexico City Tommie Smith
  UDA
Peter Norman
  Awstralia
John Carlos
  UDA
1972 Munich Valeriy Borzov
   Yr Undeb Sofietaidd
Larry Black
  UDA
Pietro Mennea
  Yr Eidal
1976 Montreal Don Quarrie
  Jamaica
Millard Hampton
  UDA
Dwayne Evans
  UDA
1980 Moscow Pietro Mennea
  Yr Eidal
Allan Wells
  Y Deyrnas Unedig
Don Quarrie
  Jamaica
1984 Los Angeles Carl Lewis
  UDA
Kirk Baptiste
  UDA
Thomas Jefferson (athletwr)
  UDA
1988 Seoul Joe DeLoach
  UDA
Carl Lewis
  UDA
Robson da Silva
  Brasil
1992 Barcelona Michael Marsh
  UDA
Frankie Fredericks
  Namibia
Michael Bates
  UDA
1996 Atlanta Michael Johnson
  UDA
Frankie Fredericks
  Namibia
Ato Boldon
  Trinidad a Tobago
2000 Sydney Konstantinos Kenteris
  Gwlad Groeg
Darren Campbell
  Y Deyrnas Unedig
Ato Boldon
  Trinidad a Tobago
2004 Athen Shawn Crawford
  UDA
Bernard Williams
  UDA
Justin Gatlin
  UDA
2008 Beijing Usain Bolt
  Jamaica
Shawn Crawford
  UDA
Walter Dix
  UDA
2012 Llundain Usain Bolt
  Jamaica
Yohan Blake
  Jamaica
Warren Weir
  Jamaica
2016 Rio Usain Bolt
  Jamaica
Andre De Grasse
  Canada
Christophe Lemaitre
  Ffrainc

MerchedGolygu

Gemau Aur Arian Efydd
1948 Llundain Fanny Blankers-Koen
  Yr Iseldiroedd
Audrey Williamson
  Y Deyrnas Unedig
Audrey Patterson
  UDA
1952 Helsinki Marjorie Jackson
  Awstralia
Bertha Brouwer
  Yr Iseldiroedd
Nadezhda Khnykina-Dvalishvili
   Yr Undeb Sofietaidd
1956 Melbourne Betty Cuthbert
  Awstralia
Christa Stubnick
  Yr Almaen
Marlene Mathews
  Awstralia
1960 Rome Wilma Rudolph
  UDA
Jutta Heine
  Yr Almaen
Dorothy Hyman
  Y Deyrnas Unedig
1964 Tokyo Edith McGuire
  UDA
Irena Kirszenstein
  Gwlad Pwyl
Marilyn Black
  Awstralia
1968 Mexico City Irena Szewińska
  Gwlad Pwyl
Raelene Boyle
  Awstralia
Jenny Lamy
  Awstralia
1972 Munich Renate Stecher
  Dwyrain yr Almaen
Raelene Boyle
  Awstralia
Irena Szewińska
  Gwlad Pwyl
1976 Montreal Bärbel Eckert
  Dwyrain yr Almaen
Annegret Richter
  Yr Almaen
Renate Stecher
  Dwyrain yr Almaen
1980 Moscow Bärbel Wöckel
  Dwyrain yr Almaen
Natalya Bochina    Yr Undeb Sofietaidd Merlene Ottey
  Jamaica
1984 Los Angeles Valerie Brisco-Hooks
  UDA
Florence Griffith
  UDA
Merlene Ottey
  Jamaica
1988 Seoul Florence Griffith-Joyner
  UDA
Grace Jackson
  Jamaica
Heike Drechsler
  Dwyrain yr Almaen
1992 Barcelona Gwen Torrence
  UDA
Juliet Cuthbert
  Jamaica
Merlene Ottey
  Jamaica
1996 Atlanta Marie-José Pérec
  Ffrainc
Merlene Ottey
  Jamaica
Mary Onyali
  Nigeria
2000 Sydney Pauline Davis-Thompson
  Y Bahamas
Susanthika Jayasinghe
  Sri Lanca
Beverly McDonald
  Jamaica
2004 Athen Veronica Campbell
  Jamaica
Allyson Felix
  UDA
Debbie Ferguson
  Y Bahamas
2008 Beijing Veronica Campbell-Brown
  Jamaica
Allyson Felix
  UDA
Kerron Stewart
  Jamaica
2012 Llundain Allyson Felix
  UDA
Shelly-Ann Fraser-Pryce
  Jamaica
Carmelita Jeter
  UDA
2016 Rio de Janeiro Elaine Thompson
  Jamaica
Dafne Schippers
  Yr Iseldiroedd
Tori Bowie
  UDA

Ennillwyr Pencampwriaethau'r BydGolygu

DynionGolygu

Pencampwriaeth Aur Arian Efydd
1983 Helsinki Calvin Smith
  UDA
Elliott Quow
  UDA
Pietro Mennea
  Yr Eidal
1987 Rhufain Calvin Smith
  UDA
Gilles Quénéhervé
  Ffrainc
John Regis
  Y Deyrnas Unedig
1991 Tokyo Michael Johnson
  UDA
Frankie Fredericks
  Namibia
Atlee Mahorn
  Canada
1993 Stuttgart Frankie Fredericks
  Namibia
John Regis
  Y Deyrnas Unedig
Carl Lewis
  UDA
1995 Gothenburg Michael Johnson
  UDA
Frankie Fredericks
  Namibia
Jeff Williams
  UDA
1997 Athen Ato Boldon
  Trinidad a Tobago
Frankie Fredericks
  Namibia
Claudinei da Silva
  Brasil
1999 Seville Maurice Greene
  UDA
Claudinei da Silva
  Brasil
Francis Obikwelu
  Nigeria
2001 Edmonton Konstantinos Kenteris
  Gwlad Groeg
Christopher Williams
  Jamaica
Shawn Crawford
  UDA
2003 Saint-Denis John Capel
  UDA
Darvis Patton
  UDA
Shingo Suetsugu
  Japan
2005 Helsinki Justin Gatlin
  UDA
Wallace Spearmon
  UDA
John Capel
  UDA
2007 Osaka Tyson Gay
  UDA
Usain Bolt
  Jamaica
Wallace Spearmon
  UDA
2009 Berlin Usain Bolt
  Jamaica
Alonso Edward
  Panama
Wallace Spearmon
  UDA
2011 Daegu Usain Bolt
  Jamaica
Walter Dix
  UDA
Christophe Lemaitre
  Ffrainc
2013 Moscow Usain Bolt
  Jamaica
Warren Weir
  Jamaica
Curtis Mitchell
  UDA
2015 Beijing Usain Bolt
  Jamaica
Justin Gatlin
  UDA
Anaso Jobodwana
  De Affrica
2017 Llundain Ramil Guliyev
  Twrci
Wayde van Niekerk
  De Affrica
Jereem Richards
  Trinidad a Tobago

MerchedGolygu

Pencampwriaeth Aur Arian Efydd
1983 Helsinki Marita Koch
  Dwyrain yr Almaen
Merlene Ottey
  Jamaica
Kathy Smallwood-Cook
  Y Deyrnas Unedig
1987 Rhufain Silke Gladisch
  Dwyrain yr Almaen
Florence Griffith-Joyner
  UDA
Merlene Ottey
  Jamaica
1991 Tokyo Katrin Krabbe
  Yr Almaen
Gwen Torrence
  UDA
Merlene Ottey
  Jamaica
1993 Stuttgart Merlene Ottey
  Jamaica
Gwen Torrence
  UDA
Irina Privalova
  Rwsia
1995 Gothenburg Merlene Ottey
  Jamaica
Irina Privalova
  Rwsia
Galina Malchugina
  Rwsia
1997 Athen Zhanna Pintusevich-Block
  Wcráin
Susanthika Jayasinghe
  Sri Lanca
Merlene Ottey
  Jamaica
1999 Seville Inger Miller
  UDA
Beverly McDonald
  Jamaica
Merlene Frazer
  Jamaica
Andrea Philipp
  Yr Almaen
2001 Edmonton Debbie Ferguson
  Y Bahamas
LaTasha Jenkins
  UDA
Cydonie Mothersille
  Ynysoedd Caiman
2003 Saint-Denis Anastasiya Kapachinskaya
  Rwsia
Torri Edwards
  UDA
Muriel Hurtis
  Ffrainc
2005 Helsinki Allyson Felix
  UDA
Rachelle Boone-Smith
  UDA
Christine Arron
  Ffrainc
2007 Osaka Allyson Felix
  UDA
Veronica Campbell
  Jamaica
Susanthika Jayasinghe
  Sri Lanca
2009 Berlin Allyson Felix
  UDA
Veronica Campbell-Brown
  Jamaica
Debbie Ferguson-McKenzie
  Y Bahamas
2011 Daegu Veronica Campbell-Brown
  Jamaica
Carmelita Jeter
  UDA
Allyson Felix
  UDA
2013 Moscow Shelly-Ann Fraser-Pryce
  Jamaica
Murielle Ahouré
  Arfordir Ifori
Blessing Okagbare
  Nigeria
2015 Beijing Dafne Schippers
  Yr Iseldiroedd
Elaine Thompson
  Jamaica
Veronica Campbell-Brown
  Jamaica
2017 Llundain Dafne Schippers
  Yr Iseldiroedd
Marie-Josée Ta Lou
  Arfordir Ifori
Shaunae Miller-Uibo
  Y Bahamas

CyfeiriadauGolygu

  1. IAAF 200 M How it works adalwyd 24 awst 2018
  2. "Acient Olympics". Adalwyd 24 Awst 2018.  Check date values in: |access-date= (help)
  3. "A Historical Progression of Sprinting Top Speed World Bests". Adalwyd 24 Awst 2018.  Check date values in: |access-date= (help)

Dolenni allanolGolygu