Dinas ar ynys Sisili yn yr Eidal yw Siracusa (Sisilieg Sarausa, Groeg Συρακοῦσαι, Lladin Syracusae, Ffrangeg a Saesneg Syracuse). Saif ar arfordir dwyreiniol Sicilia, ac roedd y boblogaeth yn 118,385 yng nghyfrifiad 2011.[1]

Siracusa
Ortigia dall'alto.jpg
Math cymuned yn yr Eidal, dinas, dinas fawr Edit this on Wikidata
It-Siracusa.ogg Edit this on Wikidata
Poblogaeth 121,171 Edit this on Wikidata
Sefydlwyd
Pennaeth llywodraeth Francesco Italia Edit this on Wikidata
Cylchfa amser UTC+01:00, UTC+2 Edit this on Wikidata
Gefeilldref/i
Bwrdeistref Stockholm, Corinth, Erchie, Perugia Edit this on Wikidata
Nawddsant Lleucu Edit this on Wikidata
Iaith/Ieithoedd
  swyddogol
Eidaleg Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Rhan o'r canlynol Syracuse and the Rocky Necropolis of Pantalica, Libero consorzio comunale di Siracusa Edit this on Wikidata
Sir Libero consorzio comunale di Siracusa, Sicilia (Roman province) Edit this on Wikidata
Gwlad Baner Yr Eidal Yr Eidal
Arwynebedd 207.78 km² Edit this on Wikidata
Uwch y môr 17 ±1 metr Edit this on Wikidata
Yn ffinio gyda Avola, Melilli, Noto, Priolo Gargallo, Solarino, Canicattini Bagni, Floridia, Palazzolo Acreide Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau 37.0692°N 15.2875°E Edit this on Wikidata
Cod post 96100 Edit this on Wikidata
Pennaeth y Llywodraeth Francesco Italia Edit this on Wikidata
Eglwys gadeiriol Siracusa

Sefydlwyd Siracusa yn 734 neu 733 CC gan Roegiaid o ddinasoedd Corinth a Tenea, dan arweiniad yr oecist (gwladychwr) Archias, a'i galwodd yn Sirako, gan gyfeirio at gors gyfagos. Tyfodd y ddinas i fod yn un o'r dinasoedd Groegaidd mwyaf grymus yn unman o gwmpas Môr y Canoldir.

Daeth y ddinas yn gyfoethog iawn mewn cynghrair a Gweriniaeth Rhufain yn ystod teyrnasiad Hiero II o 275 CC ymlaen. Wedi marwolaeth Hiero yn 215 CC, trodd ei olynydd Hieronymus yn erbyn Rhufain, a chipiwyd y ddinas gan y Rhufeiniaid dan Marcus Claudius Marcellus yn 212 CC. Lladdwyd dinesydd enwocaf Siracusa, y gwyddonydd a mathemategydd Archimedes, pan gipiwyd y ddinas.

Theatr Roegaidd Siracusa.

Siracusa oedd prifddinas yr ynys yn y cyfnod Rhufeinig. Bu dan reolaeth y Fandaliaid am gyfnod, cyn i'r cadfridog Belisarius ei chipio i'r Ymerodraeth Fysantaidd ar 31 Rhagfyr 535). O 663 hyd 668 roedd yr ymerawdwr Constans II yn teyrnasu o Siracusa. Cipiwyd y ddinas gan y Mwslimiaid yn 878, ac yn y cyfnod dilynol daeth Palermo yn brifddinas yr ynys yn lle Siracusa.

Yn 2005 daeth hen ganol y ddinas yn Safle Treftadaeth y Byd.

CyfeiriadauGolygu

  1. City Population; adalwyd 8 Mai 2018