Dinas yn rhanbaeth Veneto yng ngogledd yr Eidal yw Verona. Saif yr hen ddinas a chanol y ddinas fodern tu mewn i ddolen o Afon Adige ger Llyn Garda. Roedd poblogaeth comune Verona yng nghyfrifiad 2011 yn 252,520.[1]

Verona
Collage Verona.jpg
Verona-Stemma.svg
Mathcymuned yn yr Eidal, dinas, dinas fawr, anheddiad dynol Edit this on Wikidata
Poblogaeth257,275 Edit this on Wikidata
Pennaeth llywodraethFederico Sboarina Edit this on Wikidata
Cylchfa amserUTC+01:00, UTC+2 Edit this on Wikidata
Gefeilldref/i
München, Pula, Nîmes, Salzburg, Bethlehem, Ra'anana, Mashhad, Ningbo, Saint-Josse-ten-Noode, Košice, Nagahama, Fresno, Albany, Batumi, Detmold, Korçë, Ayacucho, Lecce, Jagodina, Konya, Corfu, Corfu, Zintan, Zhuji, Tirana, Prilep, Namwon, Kragujevac, Kazan’, Johannesburg, Hangzhou Edit this on Wikidata
NawddsantZeno of Verona Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
SirProvince of Verona Edit this on Wikidata
GwladBaner Yr Eidal Yr Eidal
Arwynebedd198.92 ±0.01 km² Edit this on Wikidata
Uwch y môr59 ±1 metr Edit this on Wikidata
GerllawAdige Edit this on Wikidata
Yn ffinio gydaBussolengo, Castel d'Azzano, Grezzana, Mezzane di Sotto, Negrar, Pescantina, Roveré Veronese, San Giovanni Lupatoto, San Martino Buon Albergo, San Pietro in Cariano, Sommacampagna, Sona, Villafranca di Verona, Buttapietra, San Mauro di Saline, Tregnago Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau45.4386°N 10.9928°E Edit this on Wikidata
Cod post37100, 37121–37142 Edit this on Wikidata
Gwleidyddiaeth
Corff deddfwriaetholVerona city council Edit this on Wikidata
Swydd pennaeth
  y Llywodraeth
Maer Verona Edit this on Wikidata
Pennaeth y LlywodraethFederico Sboarina Edit this on Wikidata
Statws treftadaethSafle Treftadaeth y Byd Edit this on Wikidata
Manylion

Ym wreiddiol roedd Verona, neu Veronia, yn eiddo i'r Euganei, ond bu raid iddynt ei hildio i'r Cenomani tua 550 CC. Tua 300 CC meddiannwyd dyffryn Afon Po gan y Rhufeiniaid. Daeth Verona yn colonia Rufeinig yn 89 CC, ac yn municipium yn 49 CC.

Roedd y ddinas mewn safle strategol bwysig, lle roedd nifer o briffyrdd yn cyfarfod. Gorchfygodd Stilicho y Visigothiaid dan Alaric yma yn 403. Yn 489, cipiodd y Gothiaid y ddinas, ac adeiladodd Theodoric ei balas yno. Yn 569 cipiwyd hi gan Alboin, brenin y Lombardiaid.

Enwyd y ddinas yn Safle Treftadaeth y Byd gan UNESCO oherwydd y nifer fawr o adeiladau hanesyddol yno, o'r cyfnod Rhufeinig ac o'r Canol Oesoedd. Yr amffitheatr Rufeinig yw'r drydedd yn yr Eidal o ran maint. O'r cyfnod diweddarach, ystyrir y Basilica di San Zeno Maggiore (1123-1135) yn un o'r enghreifftiau gorau o bensaerniaeth Romanesg. Creybwyllir ei thŵr gan Dante yn ei Divina Commedia. Ceirnifer o eglwysi nodedig eraill yma hefyd.

Yr Arena 

Pobl enwog o VeronaGolygu

Yn Verona y lleolwyd stori Romeo a Juliet yn nrama William Shakespeare, er fod y fersiynau cynharaf o'r stori yn rhoi'r lleoliad yn Siena.

 
Golwg banoramig o'r ddinas o Castel San Pietro

CyfeiriadauGolygu

  1. City Population; adalwyd 8 Mai 2018