Hanes milwrol Cymru

Hanes milwrol Cymru.

Hanes Cymru
Arfbais Llywelyn Fawr
Mae'r erthygl hon yn rhan o gyfres
Cyfnodau
Cynhanes
Y Brythoniaid
Cyfnod Rhufeinig
Oes y Seintiau
Yr Oesoedd Canol
Cynnar
Tywysogion
Diweddar
Cyfnod modern cynnar
Cyfnod modern
Rhyfel Byd I
Cyfnod rhwng rhyfeloedd
Rhyfel Byd II
Teyrnasoedd
Deheubarth
Gwynedd
Morgannwg
Powys
Yn ôl pwnc
Hanes crefyddol
Hanes cyfansoddiadol
Hanes cyfreithiol
Hanes cymdeithasol
Hanes demograffig
Hanes economaidd
Hanes gwleidyddol
Hanes LHDT
Hanes milwrol
Hanes morwrol
Hanes tiriogaethol
Hanesyddiaeth

WiciBrosiect Cymru

Cyfnod y Rhufeiniaid a chynt golygu

    Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu at yr adran hon.

Y cyfnod ôl-Rufeinig a'r Oesoedd Canol Cynnar golygu

400–650 OC golygu

Datblygodd hunaniaeth genedlaethol y Cymry i wrthsefyll gwladychiad yr Eingl-Sacsoniaid ym Mhrydain Geltaidd. Mae'n debyg fod y gair "Cymry", a darddir o'r gair Lladin-Gelteg combrogi (cymdeithion), yn wreiddiol yn enw ar ddosbarth o filwyr elît, marchfilwyr yn bennaf.[1] Yn y 5g roedd rhai byddinoedd lleol yn parhau ar draws Prydain o'r oes Rufeinig-Geltaidd. Roedd y mwyafrif helaeth ohonynt yn droedfilwyr. Yng Nghymru a de-orllewin Lloegr, roedd y mwyafrif o luoedd y llwythau Celtaidd hefyd yn droedfilwyr. Roedd y marchfilwyr yn marchogaeth ceffylau bychain neu ferlod mawr, ac yn ymladd gyda gwaywffon a phicell mewn modd debycach i farchfilwyr ysgarmes cynnar y Rhufeiniaid yn hytrach na'r cataffractau diweddar.[2]

650–1067 golygu

Datblygodd byddinoedd lleol yr Eingl-Sacsoniaid ger y ffin rhwng Cymru a Lloegr i wrthsefyll cyrchoedd gan ysbeilwyr o Gymru.[3] Datblygodd system y cantref yng Nghymru a Chernyw. Rhannodd Cymru yn 100 o ardaloedd ffermio, a phob un yn darparu tua 100 o frwydrwyr.[4]

Oes y Tywysogion a'r Oesoedd Canol Diweddar golygu

Yr 16eg ganrif a'r 17eg ganrif golygu

Y 18fed ganrif a'r 19eg ganrif golygu

Yr 20fed ganrif a'r 21ain ganrif golygu

    Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu at yr adran hon.

Gweler hefyd golygu

Cyfeiriadau golygu

  1. David Nicolle. Medieval Warfare Source Book Volume I: Warfare in Western Christendom (Llundain, Arms and Armour Press, 1995), t. 25.
  2. Nicolle, Medieval Warfare (1995), t. 29.
  3. Nicolle, Medieval Warfare (1995), t. 60.
  4. Nicolle, Medieval Warfare (1995), t. 61.

Darllen pellach golygu

  • J. D. Davies. Britannia's Dragon: A Naval History of Wales (The History Press, 2013).
  • Sean Davies. War and Society in Medieval Wales, 633-1283: Welsh Military Institutions (Gwasg Prifysgol Cymru, 2014).