Agor y brif ddewislen

Tref yng ngogledd-ddwyrain Cymru yw Wrecsam (Saesneg: Wrexham). Hi yw prif dref Bwrdeistref Sirol Wrecsam a'r dref fwyaf o ran poblogaeth yng ngogledd Cymru, gyda phoblogaeth o dros 42,576 yn Cyfrifiad y Deyrnas Unedig 2001, ac roedd gan Ardal Drefol Wrecsam, fel y diffinwyd gan y Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol, boblogaeth o 63,084.[1] Mae gan ardal ehanagach Bwrdeistref Sirol Wrecsam, sy'n gorchuddio ardal o 50,500 hectar, boblogaeth o dros 130,000. Hon yw'r dref nawfed fwyaf yng Nghymru yn ôl poblogaeth, ond y pedwrydd yn ôl ei hardal drefol. Yn hanesyddol bu'n rhan o'r hen Sir Ddinbych, ac mae'n rhan o sir seremonïol Clwyd. Yr enw Saesneg Wristleham yw tarddiad yr enw Wrecsam yn Gymraeg, mae'r enw Saesneg hefyd wedi newid i Wrexham erbyn heddiw.

Wrecsam
Skyline of Wrexham town centre.jpg
Math tref farchnad, Cymuned Edit this on Wikidata
Poblogaeth 61,603 Edit this on Wikidata
Gefeilldref/i Racibórz, Iserlohn Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Sir Wrecsam Edit this on Wikidata
Gwlad Baner Cymru Cymru
Yn ffinio gyda Gwaunyterfyn Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau 53.0463°N 2.9932°W Edit this on Wikidata
Cod OS SJ335505 Edit this on Wikidata
Gwleidyddiaeth
AC/au Lesley Griffiths (Llafur)
AS/au Ian Lucas (Llafur)
Gweler hefyd Wrecsam (gwahaniaethu).
Canol Wrecsam

Cynrychiolir yr ardal hon yn y Cynulliad Cenedlaethol gan Lesley Griffiths (Llafur) a'r Aelod Seneddol yw Ian Lucas (Llafur).[2][3]

Cynnwys

HanesGolygu

Mae tystiolaeth o weithgaredd dyn yn ardal Wrecsam yn dyddio'n hyd i 8,000 o flynyddoedd yn ôl. Ond yr anheddiad cyntaf a wyddys amdani yw Castell Wristleham, castell mwnt a beili a leolwyd ar safle Parc Erddig ac a sefydlwyd ym 1161. Mae cofnod o Edward I, brenin Lloegr yn aros yn Wrecsam am gyfnod byr yn ystod ei ymgyrch i atal gwrthryfel Madog ap Llywelyn ym 1294. Daeth y dref yn rhan o Sir Ddinbych pan grewyd y sir ym 1536. Roedd Wrecsam wedi ei rannu'n ddwy drefgordd gwahanol, Wrexham Regis (dan reolaeth Brenin Lloegr) a Wrexham Abbot (rhannau hynaf y dref yn gyffredinol, a fu'n eiddo i Abaty Glyn y Groes, Llangollen yn wreiddiol).

Digwyddodd un o'r trychinebau mwyaf erchyll yn hanes pyllau glo Prydain yng Nglofa Gresffordd ger Wrecsam, pan laddwyd 265 o löwyr ar ôl ffrwydrad nwy yn y pwll ar yr 22 Medi 1934.

Clwb Pêl-droed Wrecsam ydyw'r clwb pêl-droed proffesiynol hynaf yng Nghymru.

Mewn rhigwm adnabyddus mae clochdy eglwys Wrecsam yn un o Saith Rhyfeddod Cymru.

Eisteddfod GenedlaetholGolygu

Cynhaliwyd Eisteddfod Genedlaethol yn Wrecsam ym 1888, 1912, 1933, 1977 a 2011.

Addysg uwchGolygu

Mae yna berthynas freintiedig rhwng Wrecsam (Prifysgol Glyndŵr - Athrofa Addysg Uwch Gogledd Ddwyrain Cymru cynt) a Saint-Dié-des-Vosges (Institut universitaire de technologie), yn Ffrainc.

Pobol enwogGolygu

GefeilldrefiGolygu

OrielGolygu

Gweler hefydGolygu

CyfeiriadauGolygu

  1.  ONS Statistics for Urban Areas 2001.
  2. Gwefan y Cynulliad; adalwyd 24 Chwefror 2014
  3. Gwefan parliament.uk; adalwyd 24 Chwefror 2014


  Eginyn erthygl sydd uchod am fwrdeistref sirol Wrecsam. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato