Agor y brif ddewislen

Un o Feirdd yr Uchelwyr oedd Iocyn Ddu ab Ithel Grach (bl. ail hanner y 14g).[1]

Iocyn Ddu ab Ithel Grach
Ganwyd 14G Edit this on Wikidata
Dinasyddiaeth Baner Cymru Cymru
Galwedigaeth Bardd Edit this on Wikidata
Blodeuodd 1380 Edit this on Wikidata

BywgraffiadGolygu

Ni wyddom dim gyda sicrwydd am y bardd. Cofnodir gŵr o'r enw Iocyn Ddu mewn arolwg o Arglwyddiaeth Dinbych a wnaed yn 1334, ond ni ellir profi mae'r bardd a olygir er bod yr enw yn bur anghyffredin. Ategir y posiblrwydd hwnnw fodd bynnag gan y ffaith fod yr unig gerdd gan y bardd sydd wedi goroesi yn ymwneud â lleoedd yng ngogledd-ddwyrain Cymru.[1]

CerddGolygu

Er mai dim ond un gerdd a gedwir o waith Iocyn Ddu, mae hi o ddiddordeb mawr i haneswyr llenyddiaeth Gymraeg. Awdl sy'n disgrifio taith clera ydyw'r gerdd. Mae'n llawn hiwmor ac yn disgrifio profiadau annymunol y clerwr wrth iddo grwydro o dŷ i dŷ yn ceisio nawdd a gorfod byw ar weddillion bywyd pobl eraill, chwydu oherwydd salwedd y bywyd ac ymgreinio am nawdd: mae'n debyg fod tafod y bardd yn ei foch wrth ganu fel hyn ac mae fel adloniant y bwriedwyd y gerdd, er ei bod yn ddisgrifiad cofiadwy o gylch y beirdd crwydrol israddol a elwir yn Glêr.[1]

LlyfryddiaethGolygu

  • Barry J. Lewis (gol.), 'Gwaith Iocyn Ddu ab Ithel Grach', yn Gwaith Madog Benfras ac eraill o feirdd y bedwaredd ganrif ar ddeg (Aberystwyth, 2007).

CyfeiriadauGolygu

  1. 1.0 1.1 1.2 Barry J. Lewis (gol.), 'Gwaith Iocyn Ddu ab Ithel Grach'.