Mae'r erthygl hon yn ymwneud ag arwyddocâd penodol y flwyddyn 1869 i Gymru a'i phobl .

1899 yng Nghymru
Tom Ellis AS, bu farw ym 1899
Enghraifft o'r canlynoldigwyddiadau mewn blwyddyn neu gyfnod amser penodol Edit this on Wikidata
Dyddiad1899 Edit this on Wikidata
Rhagflaenwyd gan1898 yng Nghymru Edit this on Wikidata
Olynwyd gan1900 yng Nghymru Edit this on Wikidata
Tudalen Comin Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia

Deiliaid

golygu

Digwyddiadau

golygu

Y Celfyddydau

golygu
 
Cofiant Daniel Owen
 

Cynhaliwyd Eisteddfod Genedlaethol Cymru yng Nghaerdydd. Ataliwyd y wobr yng nghystadleuaeth y gadair. Enillwyd y goron gan Richard Roberts (Gwylfa)

Llyfrau newydd

golygu

Cymraeg

golygu
  • John Hughes[5]Ysgol Jacob
    • Gwanwyn Bywyd a'i Ddeffroad
  • James Morris[6]Cofiant, Dywediadau a Phregethau y Diweddar Barch. Thomas Job, D.D., Cynwyl
  • Daniel Evan Jones[7]Hanes Plwyfi Llangeler a Phenboyr[8]
  • Thomas Rowland Roberts (Asaph)[9]Barddoniaeth Edmund Prys[10]
  • Evan Thomas Davies (Dyfrig)[11]Pregethau ac Anerchiadau
  • John Owen, Y Wyddgrug—Cofiant Daniel Owen: ynghyd a Sylwadau ar ei Ysgrifeniadau[12]
  • Thomas Jones Humphreys—Esboniad yr Efrydydd ar Luc[13]
  • Owen Evans—Yr Aberthau
    • Bywgraffiadau'r Beibl a Phregethau Eraill
  • John Owen Jones—O Lygad y Ffynnon,[14]
  • John Puleston Jones—Esboniad ar Epistol Iago
  • John Owen Jones (Ap Ffarmwr) – Cofiant Gladstone
  • James Morris – Cofiant Thomas Jones, Conwyl

Saesneg

golygu
  • William Retlaw Jefferson WilliamsThe Parliamentary History of Oxford, 1213-1899[15]
    • The History of the Great Sessions in Wales, 1542-1830, together with the Lives of the Welsh Judges[16]
  • William James Lewis[17]A Treatise on Crystallography
  • George Eyre EvansThe Midland Churches[18]
  • Syr Edward AnwylA Welsh grammar for schools based on the principles and requirements of the Grammatical Society Part 2 Syntax[19]
  • John Edward Southall—Preserving and teaching the Welsh Language in English speaking districts[20]
  • Samuel James Evans—The Elements of Welsh Grammar
  • Evelyn Anna Lewes—Picturesque Aberayron[21]
  • Rhoda Broughton—Foes in Law
  • Allen Raine—By Berwen Banks

Cerddoriaeth

golygu
  • 11 Mawrth—The Gramophone Company yn gwneud y recordiad cyntaf yn yr iaith Gymraeg, gan gynnwys Madge Breese yn canu Hen wlad fy nhadau.

Chwaraeon

golygu
 
Billy Bancroft capten tîm rygbi Cymru
  • Pêl-droed—
    • Mae Cwpan Cymru yn cael ei hennill gan y "Derwyddon" am y seithfed tro.
    • CPD Dinas Caerdydd yn cael ei sefydlu, dan yr enw "Riverside Reserves".
  • Hwylio—Sefydlu Clwb Hwylio Afon Tywi.
  • Rygbi

Genedigaethau

golygu
 
Llywelyn Morris Humphreys a'i wraig

Marwolaethau

golygu
 
Thomas Roberts, Bethesda
 
ap Ffarmwr

Cyfeiriadau

golygu
  1. "Priodas Madam Patti - Y Clorianydd". David Williams. 1899-01-19. Cyrchwyd 2022-10-28.
  2. "DAVIES, WILLIAM HENRY (1871 - 1940), bardd ac awdur | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-27.
  3. "BIRTHDAY HONOURS - The South Wales Daily Post". William Llewellyn Williams. 1899-06-03. Cyrchwyd 2022-10-28.
  4. "MAJOR WYNDHAM QUIN'S TROOP - South Wales Daily News". David Duncan and Sons. 1899-12-30. Cyrchwyd 2022-10-28.
  5. "HUGHES, JOHN (1850 - 1932), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd, awdur, a bardd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  6. "MORRIS, JAMES (1853 - 1914), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd, ac awdur | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-26.
  7. "JONES, DANIEL EVAN (1860 - 1941), awdur | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-27.
  8. Hanes Plwyfi Llangeler a Phenboyr. 1899.
  9. "ROBERTS, THOMAS ROWLAND ('Asaph '; 1857? - 1940), cofiannydd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-27.
  10. Price, Edmund (1899). Barddoniaeth Edmwnd Prys, casgledig gan T.R. Roberts. Cyhoeddwyd gan y casglydd.
  11. "DAVIES, EVAN THOMAS ('Dyfrig '; 1847 - 1927), clerigwr ac eisteddfodwr | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-27.
  12. Owen, John (1899). Cofiant Daniel Owen: ynghyd a Sylwadau ar ei Ysgrifeniadau. Wrecsam: Hughes a'i fab.
  13. Jones-Humphreys, T. (1899). Esboniad yr efrydydd: ar Efengyl Luc gan y Parch.T.Jones-Humphreys. W.Williams a'i Fab.
  14. Jones, Owen john (1899). O Lygad Y Ffynnon: Cyfieithiadau O Weithiau Haneswyr Boreuaf Cymru (yn Saesneg).
  15. Williams, William Retlaw (1899). The parliamentary history of the county of Oxford, including the city and university of Oxford, and the boroughs of Banbury, Burford, Chipping Norton, Dadington, Witney, and Woodstock, from the earliest times to the present day, 1213-1899, with biographical and genealogical notices of the members. Brecknock : Priv. Print. for the author by E. Davies.CS1 maint: date and year (link)
  16. Williams, William Retlaw (1899). The History of the Great Sessions in Wales, 1542-1830: Together with the Lives of the Welsh Judges, and Annotated Lists of the Chamberlains and Chancellors, Attorney Generals, and Prothonotaries of the Four Circuits of Chester and Wales; the Lord Presidents of Wales, and the Attorney Generals and Solicitor Generals of the Marches (yn Saesneg). Priv. print. for the author by E. Davies.
  17. "LEWIS, WILLIAM JAMES (1847 - 1926), awdurdod ar risialau | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-27.
  18. Evans, George Eyre (1899). Midland Churches: a History of the Congregations on the Roll of the Midland Christian Union; Attempted by George Eyre Evans (yn Saesneg). 'Herald' Print. Works.
  19. Anwyl, Edward (1899). A Welsh grammar for schools based on the principles and requirements of the Grammatical Society Part 2 Syntax. Syllwr Llyfrgell Genedlaethol Cymru: London : Swan Sonnenschein ; New York : Macmillan 1899.
  20. Southall, John Edward (1899). Preserving and Teaching the Welsh Language in English Speaking Districts: Being the Substance of an Essay Awarded a Prize at the National Eisteddfod, Newport, 1897 (yn Saesneg). John E. Southall.
  21. Lewes, Evelyn (1899). Picturesque Aberayron (yn Saesneg). D. Mathias.
  22. "JONES, ROBERT WILLIAM ('Erfyl Fychan '; 1899 - 1968), hanesydd, llenor, athro ac eisteddfodwr | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-27.
  23. "JONES, GLADYS MAY, 'MAI' (1899 - 1960), pianydd, cyfansoddwr a chynhyrchydd rhaglenni ysgafn ar y radio | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-27.
  24. "DAVIES, WILLIAM (1899 - 1968), botanegydd ac arbenigwr mewn gwyddor tir glas | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-26.
  25. "ROBERTS, JOHN, 'Jack Rwsia' (1899-1979), glöwr, cynghorydd ac aelod amlwg o'r Blaid Gomiwnyddol | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-27.
  26. "JONES, DAVID JAMES ('Gwenallt '; 1899 - 1968), bardd, beirniad ac ysgolhaig | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-26.
  27. "THOMAS, BENJAMIN BOWEN (Ben) (1899 - 1977), addysgwr oedolion a gwas sifil | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-26.
  28. "MORTON, RICHARD ALAN (1899 - 1977), biocemegydd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-24.
  29. "DAVIES, Syr DANIEL THOMAS (1899 - 1966), ffisigwr | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-24.
  30. "HUMPHREYS, EDWARD OWEN (1899 - 1959), addysgwr | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-24.
  31. "ELLIS, THOMAS IORWERTH (1899 - 1970), addysgydd ac awdur | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  32. "LLOYD-JONES, DAVID MARTYN (1899 - 1981), gweinidog a diwinydd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  33. "DAVIES, NOËLLE (1899 - 1983), llenor, addysgydd ac ymgyrchydd gwleidyddol | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  34. "JONES, IDWAL (1899 - 1966), addysgydd ac Athro prifysgol | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  35. Pwyll ap Siôn; Thomas, Wyn (2018). Cydymaith i Gerddoriaeth Cymru. Talybont: Y Lolfa. tt. 365. ISBN 9781784616250.
  36. "JONES, WILLIAM ('Ehedydd Iâl '; 1815 - 1899), ffermwr a bardd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  37. "KEMEYS a KEMEYS-TYNTE (TEULU), Cefn Mabli, sir Fynwy | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-27.
  38. Jones, F. P., (1970). JONES, JOHN OWEN (‘Ap Ffarmwr’, 1861 - 1899), newyddiadurwr. Y Bywgraffiadur Cymreig. Adferwyd 27 Chw 2020
  39. "MORGAN, RICHARD HUMPHREYS (1850 - 1899), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd a llenor | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  40. "MATHEWS, ABRAHAM (1832 - 1899); gweinidog, arloeswr, a llenor | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  41. Tom Ellis Gwladgarwr a Gwleidydd ar Wicidestun
  42. "ROBERTS, teulu, Mynydd-y-gof, Bodedern, Môn | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-28.
  43. "JONES, WILLIAM (1826 - 1899), ysgrifennydd y 'Peace Society,' | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  44. "THOMAS, WILLIAM THEOPHILUS ('Gwilym Gwenffrwd '; 1824 - 1899), gweinidog gyda'r Annibynwyr, a bardd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-27.
  45. "OWEN, ELIAS (1833 - 1899), clerigwr a hynafiaethydd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  46. "HICKS, HENRY (1837 - 1899), meddyg a daearegwr | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-24.
  47. "JONES, JOHN ('Eos Bradwen '; 1831 - 1899) | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-24.
  48. "LLOYD, DANIEL LEWIS (1843 - 1899), ysgolfeistr ac esgob | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  49. "BENNETT, NICHOLAS (1823 - 1899), cerddor a hanesydd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  50. ONES, OWEN GLYNNE (1867 - 1899), mynyddwr ac athro ysgol. Y Bywgraffiadur Cymreig.
  51. "PAMPLIN, WILLIAM (1806 - 1899), llysieuydd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-24.
  52. "WILLIAMS, JOHN CEULANYDD ('Ceulanydd', 1847? - 1899), gweinidog gyda'r Bedyddwyr a llenor | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-26.
  53. "JAMES, THOMAS (1827 - 1899), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  54. "JONES, OWEN (1833 - 1899), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd, a llenor | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-26.
  55. "ASHTON, CHARLES (1848 - 1899), llyfryddwr a hanesydd llenyddiaeth Cymru | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  56. "OWEN, ROBERT (1834 - 1899), Pennal, Sir Feirionnydd, gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd a llenor | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-26.
  57. "ROBERTS, THOMAS Art (1835 - 1899), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-25.
  58. "STEEGMAN, JOHN EDWARD HORATIO (1899 - 1966), awdur llyfrau ar gelfyddyd a phensaernïaeth | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-27.
  59. "WILLIAMS, STEPHEN WILLIAM (1837 - 1899), peiriannydd, pensaer, a hynafiaethydd | Y Bywgraffiadur Cymreig". bywgraffiadur.cymru. Cyrchwyd 2022-10-26.