Bethel, Gwynedd

pentref yng Ngwynedd

Pentref yng nghymuned Llanddeiniolen, Gwynedd, Cymru, ydy Bethel[1][2] ("Cymorth – Sain" ynganiad ). Saif ar ffordd y B4366 rhwng Caernarfon a Llandygái, 4 cilometr o Gaernarfon a 7 cilometr o Fangor.

Bethel
Capel Bethel, Bethel (geograph 2329036).jpg
Mathpentref Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
SirGwynedd Edit this on Wikidata
GwladBaner Cymru Cymru
Cyfesurynnau53.1645°N 4.2099°W Edit this on Wikidata
Cod OSSH522653 Edit this on Wikidata
Cod postLL55 Edit this on Wikidata
Gwleidyddiaeth
AC/auSiân Gwenllian (Plaid Cymru)
AS/auHywel Williams (Plaid Cymru)
Am enghreifftiau eraill o'r enw, gweler Bethel.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan Siân Gwenllian (Plaid Cymru)[3] ac yn Senedd y DU gan Hywel Williams (Plaid Cymru).[4]

Tyfodd y pentref yn sgil datblygiad chwareli Llanberis, yn enwedig Chwarel Dinorwig, gan fod Bethel wrth ochr y rheilffordd oedd yn cario llechi o Chwarel Dinorwig i'r Felinheli. I'r de o'r pentref mae bryngaer Dinas Dinorwig.

Gerllaw Bethel ei hun mae Saron a Penrhos. Yn y pentref ceir garej gwerthu ceir, tri chapel a chaffi 'Perthyn', a agorodd ei ddrysau ym mis Hydref 2020. Mae yna hefyd glwb pêl-droed.

Ysgol Gynradd BethelGolygu

Ysgol Gynradd Sirol (Babanod/Iau) yw Ysgol Gynradd Bethel ac mae'n ysgol ddyddiol, ddwyieithog, gyd-addysgol.[5] Yn 2019, roedd 150 o ddisgyblion rhwng 3 ac 11 oed yn mynychu'r ysgol.[6] Cymraeg yw iaith yr ysgol o ddydd i ddydd a Chymraeg yw'r iaith a ddefnyddir i gyfathrebu â'r disgyblion ac yng ngweinyddiaeth yr ysgol. Yn dilyn arolygiad Estyn yn 2019, derbyniodd yr ysgol y sgôr uchaf posib gan yr arolygwyr.[7] Beirniadwyd yr ysgol ar bum maes; Safonau, Lles ac Ymagweddau tuag at Ddysgu, Profiadau Dysgu ac Addysgu, Gofal, Cymorth, Arweiniad, ac Arweinyddiaeth a Rheolaeth. Derbyniwyd sgôr ardderchog ym mhob maes.[8]

Cyfrifiad Cenedlaethol 2011 a'r GymraegGolygu

Arolwg sy'n digwydd bob 10 mlynedd yw'r cyfrifiad ac mae'n rhoi darlun i ni o'r holl bobl a chartrefi yng Nghymru a Lloegr.[9] Yn ôl canlyniadau cyfrifiad 2011, roedd 1,342 o bobl, dros 3 oed, yn byw ym Methel.[10] O'r nifer hwn, roedd 85.8% o boblogaeth y pentref yn gallu siarad Cymraeg, a 77.1% o boblogaeth y pentref yn gallu siarad, darllen, ac ysgrifennu yn y Gymraeg.[10] Caiff y canran uchel hwn o siaradwyr Cymraeg ei adlewyrchu yn adroddiad Estyn o Ysgol Bethel yn 2019, sydd yn nodi bod bron pob un o’r disgyblion yn "ymfalchïo yn yr iaith Gymraeg ac yn ei defnyddio'n naturiol wrth siarad â'i gilydd."[8]

Pobl o FethelGolygu

CyfeiriadauGolygu

  1. "Rhestr o Enwau Lleoedd Safonol Cymru". Llywodraeth Cymru. 14 Hydref 2021.
  2. British Place Names; adalwyd 20 Ionawr 2022
  3. Gwefan Senedd Cymru
  4. Gwefan Senedd y DU
  5. Ysgol Bethel. d.d. "Ysgol Gynradd Bethel Primary School". ysgolbethel.org. Cyrchwyd 4 Mawrth 2022.
  6. "A report on Ysgol Gynradd Bethel" (PDF). Estyn. Mai 2019. Cyrchwyd: 4 Mawrth 2022
  7. Williams, G. & Care, A. 2019. The 'excellent' Gwynedd school praised for its natural Welsh ethos [Ar-lein]. Bae Colwyn: Daily Post. Ar gael: https://www.dailypost.co.uk/news/north-wales-news/excellent-gwynedd-school-praised-natural-16645381 [Cyrchwyd: 4 Mawrth 2022]
  8. 8.0 8.1 Estyn. 2019. Ysgol Gynradd Bethel. Caerdydd: Estyn. [Ar-lein] Ar gael: https://www.estyn.gov.wales/system/files/2021-08/Inspection%20report%20Ysgol%20Gynradd%20Bethel%202019.pdf [Cyrchwyd: 4 Mawrth 2022]
  9. "Ynglŷn â'r cyfrifiad". Cyfrifiad 2021. Cyrchwyd 2022-03-04.
  10. 10.0 10.1 "Proffiliau iaith ardaloedd a Phoblogaeth". www.gwynedd.llyw.cymru. Cyrchwyd 2022-03-04.